આયુષ્યમાન કાર્ડ એ માત્ર કાર્ડ નહીં,પરંતુ સંભવિત બિમારી સામેનું મોટું સુરક્ષા કવચ

હેલ્થ એજ્યુકેશન એન્ડ ચેરીટેબલ ટ્રસ્ટ દ્વારા પોરબંદર જિલ્લાના લોકોને આયુષ્યમાન કાર્ડ કઢાવી લેવા માટે થઈ ખાસ અપીલ: ઉપયોગીતા પણ સમજાવવામાં આવી

આયુષ્યમાન કાર્ડ એ માત્ર કાર્ડ નથી,પરંતુ સંભવિત બિમારીઓ સામેનું સુરક્ષા કવચ છે તેથી તે કઢાવી લેવું જોઈએ તેવી અપીલ થઈ છે.
પોરબંદર હેલ્થ એજ્યુકેશન એન્ડ ચેરીટેબલ ટ્રસ્ટના ચેરમેન રામદેવભાઈ મોઢવાડિયાએ જણાવ્યું છે કે,આપણી ભારતીય સંસ્કૃતિમાં કહેવત છે કે,”પહેલું સુખ તે જાતે નર્યા.” એટલે કે જીવનનું સૌથી મોટું સુખ નિરોગી કાયા છે.પરંતુ વર્તમાન સમયમાં બદલાતી જીવનશૈલી,પ્રદૂષણ અને ભેળસેળવાળા ખોરાકને કારણે મનુષ્યનું શરીર અનેક બિમારીઓનું ઘર બની ગયું છે.જ્યારે કોઈ સામાન્ય મધ્યમ વર્ગ કે ગરીબ પરિવારમાં કોઈ મોટી બીમારી આવે છે, ત્યારે તે માત્ર શારીરિક પીડા નથી આપતી,પરંતુ તે પરિવારની આર્થિક કરોડરજ્જુ પણ ભાંગી નાખે છે.મોંઘી સારવાર, દવાઓના ખર્ચ અને હોસ્પિટલના બિલોને પહોંચી વળવા માટે લોકોએ પોતાના ઘર-બાર કે દાગીના વેચવા પડે છે અથવા વ્યાજે પૈસા લેવા પડે છે.આવી વિકટ પરિસ્થિતિમાંથી દેશના ગરીબ અને વંચિત વર્ગને ઉગારવા માટે ભારત સરકાર દ્વારા એક ક્રાંતિકારી યોજના અમલમાં મુકવામાં આવી, જેનું નામ છે પ્રધાનમંત્રી જન આરોગ્ય યોજના (પી.એમ.જે.એ.વાય), જેને આપણે સામાન્ય રીતે ’આયુષ્યમાન ભારત’ તરીકે ઓળખીએ છીએ.આ યોજના અંતર્ગત મળતું ’આયુષ્યમાન કાર્ડ’ આજે કરોડો ભારતીયો માટે માત્ર એક પ્લાસ્ટિકનું કાર્ડ નથી, પરંતુ સંકટ સમયની સંજીવની બની ગયું છે.
રામદેવભાઈ મોઢવાડિયાએ જણાવ્યું હતું કે,23 સપ્ટેમ્બર 2018ના રોજ ભારતના વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી દ્વારા આ યોજનાનો રાષ્ટ્રવ્યાપી શુભારંભ કરવામાં આવ્યો હતો. આ વિશ્વની સૌથી મોટી સરકારી ભંડોળવાળી સ્વાસ્થ્ય વીમા યોજના છે.આ યોજનાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય દેશના 40% એટલે કે આશરે 50 કરોડથી વધુ ગરીબ અને વંચિત લોકોને સ્વાસ્થ્ય સુરક્ષા પુરી પાડવાનો છે.શરૂઆતમાં આ યોજના હેઠળ પ્રતિ પરિવાર વાર્ષિક 5 લાખ રૂપિયા સુધીનું સ્વાસ્થ્ય કવચ પૂરું પાડવામાં આવતું હતું.જો કે, ગુજરાત જેવા રાજ્યોમાં રાજ્ય સરકારે તેમાં ઉમેરો કરીને આ મર્યાદા 10 લાખ રૂપિયા સુધી વધારી છે, જે ગરીબ પરિવારો માટે ખૂબ જ મોટો આશીર્વાદ છે.
આયુષ્યમાન કાર્ડની મહત્વતા
આયુષ્યમાન કાર્ડની સૌથી મોટી મહત્વતા એ છે કે તે ગરીબી રેખા નીચે જીવતા અને મધ્યમ વર્ગના લોકોને ’દેવા’ના ચક્રમાંથી મુક્ત રાખે છે.
ખર્ચાળ સારવાર સામે રક્ષણ
કેન્સર, હૃદયરોગ, કિડની ફેલ્યોર કે બ્રેઈન સર્જરી જેવી ગંભીર બીમારીઓમાં લાખો રૂપિયાનો ખર્ચ થાય છે.સામાન્ય માણસ માટે આ ખર્ચ ઉઠાવવો અશક્ય હોય છે.આયુષ્યમાન કાર્ડ હોવાને કારણે દર્દીને સારવાર માટે એક પણ રૂપિયો ચુકવવો પડતો નથી.
સંપત્તિનું રક્ષણ
વિશ્ર્વ બેંક અને અન્ય સંસ્થાઓના અહેવાલો મુજબ, ભારતમાં દર વર્ષે લાખો લોકો માત્ર સ્વાસ્થ્ય ખર્ચને કારણે ગરીબી રેખાની નીચે ધકેલાઈ જાય છે.આયુષ્યમાન કાર્ડ આ સ્થિતિને અટકાવે છે. હવે કોઈએ પોતાની કેન્સરની સારવાર માટે ખેતર ગીરવે નથી મૂકવું પડતું કે ઓપરેશન માટે મકાન નથી વેચવું પડતું.
કેશલેસ સુવિધા
આ યોજનાની સૌથી મોટી ખાસિયત એ છે કે,તે સંપૂર્ણપણે ’કેશલેસ’ છે.દર્દીએ હોસ્પિટલમાં દાખલ થતી વખતે કોઈ ડિપોઝિટ ભરવાની હોતી નથી કે ડિસ્ચાર્જ સમયે બિલ ચૂકવવાનું હોતું નથી. આખી પ્રક્રિયા પેપરલેસ અને ડિજિટલ હોવાથી પારદર્શિતા જળવાય છે.
ગુણવત્તાયુક્ત સારવારનો અધિકાર
ભુતકાળમાં ગરીબ દર્દીઓ પાસે સરકારી હોસ્પિટલો (સિવિલ હોસ્પિટલ) સિવાય કોઈ વિકલ્પ નહોતો.ત્યાંની ભીડ અને મર્યાદિત સંસાધનોને કારણે ઘણીવાર તેમને યોગ્ય સમયે સારવાર નહોતી મળતી.બીજી તરફ, ખાનગી હોસ્પિટલોના દરવાજા તેમના માટે આર્થિક કારણોસર બંધ હતા.
ખાનગી હોસ્પિટલોમાં પ્રવેશ
હવે આયુષ્યમાન કાર્ડધારક દેશની નામાંકિત ખાનગી (પ્રાઇવેટ) હોસ્પિટલોમાં પણ મફત સારવાર કરાવી શકે છે.આનાથી ગરીબ વ્યક્તિને પણ અમીર વ્યક્તિ જેવી જ ગુણવત્તાયુક્ત સારવાર મળવાનો અધિકાર મળ્યો છે.
પોટર્બિલિટી
આ યોજનાની બીજી મોટી મહત્વતા તેની રાષ્ટ્રીય પોટર્બિલિટી છે. ઉ.દા તરીકે, જો બિહાર કે ઉત્તર પ્રદેશનો કોઈ શ્રમિક ગુજરાતમાં કે મહારાષ્ટ્રમાં કામ કરતો હોય અને ત્યાં બીમાર પડે, તો તે પોતાના વતનના કાર્ડનો ઉપયોગ કરીને જે-તે રાજ્યમાં પણ સારવાર લઈ શકે છે.આ સુવિધા સ્થળાંતર કરતા મજુરો માટે આશીર્વાદરૂપ છે.
કઈ બીમારીઓ અને સુવિધાઓ આવરી લેવાય છે?
આયુષ્યમાન કાર્ડ માત્ર હોસ્પિટલના બેડ ચાર્જ પૂરતું સીમિત નથી. તેની વ્યાપકતા ઘણી વિશાળ છે,ગંભીર રોગો જેવા કે હૃદયના વાલ્વ બદલવા,બાયપાસ સર્જરી, ન્યુરોસર્જરી, કેન્સરની કીમોથેરાપી અને રેડિયેશન, કિડની ડાયાલિસિસ, ઘૂંટણ અને થાપાના રિપ્લેસમેન્ટ, બાળરોગની સર્જરી વગેરે.આ યોજનામાં 1300થી વધુ મેડિકલ પ્રોસીજર્સને આવરી લેવામાં આવ્યા છે.દર્દી હોસ્પિટલમાં દાખલ થાય તેના 3 દિવસ પહેલાથી લઈને ડિસ્ચાર્જ થયાના 15 દિવસ સુધીનો તમામ ખર્ચ (દવાઓ, રિપોર્ટ વગેરે) આ યોજનામાં આવરી લેવામાં આવે છે.દર્દીને હોસ્પિટલમાં રોકાણ દરમિયાન પૌષ્ટિક આહાર પણ વિનામુલ્યે પૂરો પાડવામાં આવે છે.સામાન્ય વીમા કંપનીઓ ઘણીવાર જૂની બીમારીઓ કવર કરતી નથી, પરંતુ આયુષ્યમાન ભારત યોજનામાં પહેલા દિવસથી જ જૂની બીમારીઓની સારવાર પણ મળે છે.
આયુષ્યમાન ભારત યોજનામાં સમયાનુસાર મહત્વના સુધારા કરવામાં આવે છે.તાજેતરમાં જ કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા એક ઐતિહાસિક નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે,જેનાથી આ કાર્ડની મહત્વતા અનેકગણી વધી ગઈ છે.હવે 70 વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરના તમામ વરિષ્ઠ નાગરિકોને, પછી ભલે તે ગમે તે આવક જૂથના હોય, તેમને આયુષ્યમાન ભારત યોજના હેઠળ આવરી લેવામાં આવ્યા છે.ઘરના વડીલોની બીમારીનો ખર્ચ ઘણીવાર નિવૃત્ત જીવનમાં ચિંતાનો વિષય બનતો હોય છે.આ નવા નિર્ણયથી કરોડો વૃદ્ધોને સ્વાસ્થ્ય સુરક્ષા મળી છે અને તેઓ સન્માનભેર જીવી શકશે.
વધુમાં રામદેવભાઈ મોઢવાડિયાએ જણાવ્યું હતું કે,આયુષ્યમાન કાર્ડ માત્ર સ્વાસ્થ્ય સુધારણા જ નહીં, પરંતુ સામાજિક સશક્તિકરણનું પણ માધ્યમ છે.આ યોજનામાં કુટુંબના સભ્યોની સંખ્યા કે ઉંમર પર કોઈ મર્યાદા નથી.વિશેષ કરીને, દરેક પરિવારમાં મહિલાઓને ફરજિયાતપણે સામેલ કરવામાં આવે છે. સ્ત્રી રોગો અને પ્રસૂતિ સંબંધિત જટિલ સારવાર પણ આમાં ઉપલબ્ધ છે, જેનાથી માતૃમૃત્યુ દરમાં ઘટાડો થયો છે.જ્યારે એક ગરીબ માણસ ફાઈવ-સ્ટાર જેવી સુવિધા ધરાવતી હોસ્પિટલમાં જાય છે અને તેને સન્માન સાથે સારવાર મળે છે, ત્યારે તેના આત્મવિશ્વાસમાં વધારો થાય છે.આ યોજનાએ સમાજમાં વર્ગભેદ ઘટાડવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી છે.
આર્થિક વિકાસમાં યોગદાન
સ્વસ્થ નાગરિક એ જ સમૃદ્ધ રાષ્ટ્રનો પાયો છે.જ્યારે દેશનો નાગરિક સ્વસ્થ હોય છે, ત્યારે તે કામ કરી શકે છે અને દેશના વિકાસમાં યોગદાન આપી શકે છે. આયુષ્યમાન ભારત યોજનાને કારણે,
રોજગારીનું સર્જન
હેલ્થકેર સેક્ટરમાં માંગ વધવાથી નવી હોસ્પિટલો બની રહી છે, જેના કારણે ડોક્ટર્સ, નર્સ, પેરામેડિકલ સ્ટાફ અને ’આયુષ્યમાન મિત્ર’ જેવી હજારો નવી નોકરીઓનું સર્જન થયું છે.
મેડિકલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર
ટાયર-2 અને ટાયર-3 શહેરોમાં (નાના શહેરોમાં) પણ હવે આધુનિક હોસ્પિટલો ખુલવા લાગી છે, કારણ કે તેમને ખબર છે કે સરકાર તરફથી ચૂકવણીની ખાતરી છે.
’આયુષ્યમાન ભવ’ અભિયાન દ્વારા હવે ગામેગામ કેમ્પ યોજીને કાર્ડ કાઢી આપવામાં આવે છે.ભવિષ્યમાં આ યોજનાનો વ્યાપ હજુ વધશે અને ’ડિજિટલ હેલ્થ મિશન’ સાથે જોડાવાથી દરેક દર્દીનો મેડિકલ રેકોર્ડ પણ સુરક્ષિત રહેશે.
આયુષ્યમાન ભારત કાર્ડ એ માત્ર એક સરકારી યોજના નથી, પરંતુ માનવતાની સેવા છે. તે એ ખાતરી આપે છે કે ભારતમાં હવે કોઈ ગરીબ પૈસાના અભાવે સારવાર વિના મૃત્યુ નહીં પામે. તે ’સર્વે સન્તુ નિરામયા’ (સૌ રોગમુક્ત રહે) ની આપણી પ્રાચીન પ્રાર્થનાને સાચા અર્થમાં ચરિતાર્થ કરે છે.
જો તમારી પાસે કે તમારા પરિચિત કોઈ જરૂરિયાતમંદ પાસે આ કાર્ડ ન હોય, તો આજે જ નજીકના કોમન સર્વિસ સેન્ટર (સી.એસ.સી.) અથવા સરકારી હોસ્પિટલની મુલાકાત લઈ તેની ચકાસણી કરાવવી જોઈએ. આ એક કાર્ડ આખા પરિવારનું ભવિષ્ય સુરક્ષિત કરી શકે છે. સાચા અર્થમાં કહીએ તો, આયુષ્યમાન કાર્ડ એ નવા ભારતના નિર્માણની એક મજબૂત ઈંટ છે, જે સ્વસ્થ અને સશક્ત ભારતનો પાયો રચી રહી છે.તેમ રામદેવભાઈ મોઢવાડિયાએ જણાવ્યું હતુ.